ತಲೆ ತಿರುಗುವಿಕೆ ರೋಗಿಗಳಿಗೆ ಮನೆಯಲ್ಲೇ ಸಮತೋಲ್ಯ ವ್ಯಾಯಾಮ ಕೆಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಉಪಯುಕ್ತವಾಗಬಹುದು. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಚक्कर ಕಡಿಮೆಯಾದ ನಂತರವೂ ನಡೆಯುವಾಗ ಅಸ್ಥಿರತೆ, ತಲೆ ತಿರುಗುವ ಭಯ, ಅಥವಾ ಸಮತೋಲನ ಕಡಿಮೆ ಇರುವ ಅನುಭವ ಉಳಿದಿದ್ದರೆ ಸರಿಯಾದ ವ್ಯಾಯಾಮ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರಿಗೂ ಒಂದೇ ವ್ಯಾಯಾಮ ಸರಿಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
ನಾನು ರೋಗಿಗಳಿಗೆ ಹೇಳುವುದು ಇದಾಗಿದೆ: ತಲೆ ತಿರುಗುವಿಕೆ ರೋಗಿಗಳಿಗೆ ಮನೆಯಲ್ಲೇ ಸಮತೋಲ್ಯ ವ್ಯಾಯಾಮ ಎಂದರೆ ಯೂಟ್ಯೂಬ್ ನೋಡಿ ಯಾದೃಚ್ಛಿಕವಾಗಿ ಮಾಡುವ ವ್ಯಾಯಾಮ ಅಲ್ಲ. ಮೊದಲು ಕಾರಣವನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು, ನಂತರ ಸುರಕ್ಷಿತ ಮಟ್ಟದಿಂದ ಆರಂಭಿಸಬೇಕು. ಬಿದ್ದುಕೊಳ್ಳುವ ಅಪಾಯ ಇದ್ದರೆ ಮನೆಯ ವ್ಯಾಯಾಮಕ್ಕೂ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ಅಗತ್ಯ.
ವಿಷಯ ಸೂಚಿ
ತಲೆ ತಿರುಗುವಿಕೆ ರೋಗಿಗಳಿಗೆ ಮನೆಯಲ್ಲೇ ಸಮತೋಲ್ಯ ವ್ಯಾಯಾಮ ಯಾಕೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ?
ತಲೆ ತಿರುಗುವಿಕೆ ರೋಗಿಗಳಿಗೆ ಮನೆಯಲ್ಲೇ ಸಮತೋಲ್ಯ ವ್ಯಾಯಾಮ ದೇಹ, ಕಣ್ಣು, ಮತ್ತು ಒಳಕಿವಿಯ ಸಮತೋಲನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯನ್ನು ಉತ್ತಮಗೊಳಿಸಲು ಉಪಯೋಗವಾಗಬಹುದು. ಕೆಲವು ರೋಗಿಗಳಲ್ಲಿ ವೇಗವಾಗಿ ತಲೆ ತಿರುಗಿಸಿದಾಗ ಅಸ್ಥಿರತೆ, ನಡೆಯುವಾಗ ತೂಕ ತಪ್ಪುವುದು, ಅಥವಾ ಚಿಕ್ಕ ಚಲನೆಯಲ್ಲೇ ಭಯವಾಗುವುದು ಕಾಣಬಹುದು. ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರಮಬದ್ಧ ವ್ಯಾಯಾಮದಿಂದ ವಿಶ್ವಾಸ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆ ಹೆಚ್ಚಬಹುದು.
ಯಾವ ರೋಗಿಗಳಿಗೆ ಇದು ಉಪಯುಕ್ತ ಇರಬಹುದು?
ಕೆಲವು ಉದಾಹರಣೆಗಳು:
- ವೆಸ್ಟಿಬ್ಯುಲರ್ ನ್ಯೂರೈಟಿಸ್ ನಂತರ ಅಸ್ಥಿರತೆ ಉಳಿದಿರುವವರು
- BPPV ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಬಳಿಕವೂ ಚಲನೆಯ ಭಯ ಉಳಿದಿರುವವರು
- ವಯಸ್ಸಾದ ರೋಗಿಗಳಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದುಹೋಗುವ ಭಯ ಮತ್ತು ಸಮತೋಲನ ಕಡಿಮೆ ಇರುವವರು
- ದೀರ್ಘಕಾಲ ಚಲನೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿ ದೇಹದ ನಿಯಂತ್ರಣ ಕುಂದಿರುವವರು
ಆದರೆ ತೀವ್ರ ಸುತ್ತುವ ಚಕ್ಕರ್ ಇನ್ನೂ ಮುಂದುವರಿದಿದ್ದರೆ, ಹೊಸ ಕೇಳುವಿಕೆ ಕಡಿಮೆಯಿದ್ದರೆ, ಅಥವಾ ನರಸಂಬಂಧಿತ ಲಕ್ಷಣಗಳಿದ್ದರೆ ಮೊದಲು ವೈದ್ಯಕೀಯ ಪರೀಕ್ಷೆ ಅಗತ್ಯ.
ಮನೆಯಲ್ಲೇ ವ್ಯಾಯಾಮ ಮಾಡಲು ಮೊದಲು ಯಾವ ಜಾಗ್ರತೆ ಬೇಕು?
- ಗೋಡೆ, ಮೇಜು, ಅಥವಾ ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಕುರ್ಚಿಯ ಸಮೀಪ ವ್ಯಾಯಾಮ ಆರಂಭಿಸಿ
- ಜಾರಿ ಬೀಳುವ ನೆಲ, ಹಾಸಿಗೆ ಅಂಚು, ಅಥವಾ ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳ ಬಳಿ ವ್ಯಾಯಾಮ ಮಾಡಬೇಡಿ
- ಮೊದಲ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಚಿಕ್ಕ ಅವಧಿಯ ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾತ್ರ ಮಾಡಿ
- ತೀವ್ರ ತಲೆ ತಿರುಗುವಿಕೆ ಇದ್ದರೆ ಒಬ್ಬರ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿ
- ಖಾಲಿ ಹೊಟ್ಟೆ, ಹೆಚ್ಚಿನ ದಣಿವು, ಅಥವಾ ನಿದ್ರೆ ಕೊರತೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಯಾಮ ಬೇಡ
ಸ್ವಲ್ಪ ಅಸಹಜತೆ ಸಹಜವಾಗಿರಬಹುದು. ಆದರೆ ಬಿದ್ದುಹೋಗುವಷ್ಟು ಅಸ್ಥಿರತೆ, ತೀವ್ರ ವಾಂತಿ, ಅಥವಾ ತಲೆಸುತ್ತಿನ ತೀವ್ರ ಹೆಚ್ಚಳ ಕಂಡರೆ ನಿಲ್ಲಿಸಬೇಕು.
ಸರಳ ಸಮತೋಲ್ಯ ವ್ಯಾಯಾಮಗಳ ಉದಾಹರಣೆ
ರೋಗಿಯ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಸರಳ ಅಭ್ಯಾಸಗಳು ಈ ಕೆಳಗಿನಂತಿರಬಹುದು:
- ಕುಳಿತು ತಲೆ ತಿರುಗಿಸುವ ಅಭ್ಯಾಸ: ಒಂದು ಬಿಂದುವಿನ ಮೇಲೆ ಕಣ್ಣು ಇರಿಸಿಕೊಂಡು ನಿಧಾನವಾಗಿ ಎಡ-ಬಲ ತಲೆ ತಿರುಗಿಸುವುದು
- ಕುಳಿತಿಂದ ಎದ್ದು ನಿಲ್ಲುವುದು: ನಿಧಾನವಾಗಿ ಎದ್ದು ಕೆಲ ಕ್ಷಣ ನಿಂತು ಮತ್ತೆ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳುವುದು
- ತೂಕ ವರ್ಗಾವಣೆ: ಎರಡೂ ಕಾಲುಗಳ ಮೇಲೆ ನಿಂತು ತೂಕವನ್ನು ಒಂದು ಬದಿಯಿಂದ ಇನ್ನೊಂದಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸುವುದು
- ಸಹಾಯದಿಂದ ಸರಳ ನಡೆಯಾಟ: ಗೋಡೆಯ ಸಮೀಪ ಅಥವಾ ಸುರಕ್ಷಿತ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ನಿಧಾನ ನಡೆದಾಟ
- ಕಣ್ಣು-ತಲೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆ ಅಭ್ಯಾಸ: ಒಂದು ಸ್ಥಿರ ಗುರಿಯ ಮೇಲೆ ಕಣ್ಣು ಇಟ್ಟು ಚಿಕ್ಕ ತಲೆ ಚಲನೆ ಮಾಡುವುದು
ಇವು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಒಂದೇ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಕೊಡಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ವಯಸ್ಸು, ಕಾರಣ, ಮತ್ತು ಬಿದ್ದುಹೋಗುವ ಅಪಾಯಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಕ್ರಮ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಯಾವಾಗ ವ್ಯಾಯಾಮ ನಿಲ್ಲಿಸಬೇಕು ಅಥವಾ ಪರೀಕ್ಷೆ ಬೇಕು?
ಈ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಮನೆಯ ವ್ಯಾಯಾಮ ನಿಲ್ಲಿಸಿ ವೈದ್ಯರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಬೇಕು:
- ಹೊಸ ದುರ್ಬಲತೆ, ಮಾತಿನ ತೊಂದರೆ, ಅಥವಾ ಮುಖದ ಬದಲಾಗುವಿಕೆ
- ಕೇಳುವಿಕೆ ಏಕಾಏಕಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗುವುದು
- ತೀವ್ರ ವಾಂತಿ ಅಥವಾ ನಿಲ್ಲದ ಸುತ್ತುವ ಚಕ್ಕರ್
- ಮರುಮರು ಬಿದ್ದುಹೋಗುವುದು
- ವ್ಯಾಯಾಮದಿಂದ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಹದಗೆಡುವುದು
ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಸರಿಯಾದ ಕಾರಣ ಪತ್ತೆಹಚ್ಚುವುದು ಮೊದಲ ಆದ್ಯತೆ.
ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
ಈ ವ್ಯಾಯಾಮ ಎಲ್ಲ ಚಕ್ಕರ್ ರೋಗಿಗಳಿಗೆ ಸರಿಯೇ?
ಇಲ್ಲ. ಚಕ್ಕರ್ನ ಕಾರಣ ತಿಳಿದುಕೊಂಡ ನಂತರವೇ ಸೂಕ್ತ ವ್ಯಾಯಾಮ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಬೇಕು.
ಮನೆಯಲ್ಲೇ ಒಬ್ಬರೇ ಮಾಡಬಹುದೇ?
ಬಿದ್ದುಹೋಗುವ ಅಪಾಯ ಕಡಿಮೆ ಇದ್ದರೆ ಕೆಲವು ಸರಳ ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಬಹುದು. ಅಪಾಯ ಇದ್ದರೆ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಉತ್ತಮ.
ಮಾತ್ರ ವ್ಯಾಯಾಮದಿಂದಲೇ ಸಮಸ್ಯೆ ಹೋಗುತ್ತದೆಯೇ?
ಕೆಲವರಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಸಹಾಯ ಮಾಡಬಹುದು. ಆದರೆ ಕೆಲವು ರೋಗಿಗಳಿಗೆ maneuver, ಔಷಧಿ, ಅಥವಾ ಇನ್ನಷ್ಟು ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು ಅಗತ್ಯವಾಗಬಹುದು.
ಸಂಬಂಧಿತ ಓದು:
ಮನೆಯ ವ್ಯಾಯಾಮದ ಸುರಕ್ಷತಾ ಸಲಹೆಗಳು
ಮನೆಯಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಯಾಮ ಮಾಡುವಾಗ ಸುರಕ್ಷತೆಗೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಿ. ಮೊದಲ ಬಾರಿ ವ್ಯಾಯಾಮ ಮಾಡುವಾಗ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಗೋಡೆ ಅಥವಾ ಕುರ್ಚಿ ಇರಲಿ, ಇದರಿಂದ ತೂಕ ತಪ್ಪಿದರೆ ಹಿಡಿದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಖಾಲಿ ಹೊಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ತುಂಬಾ ಆಯಾಸದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಯಾಮ ಮಾಡಬೇಡಿ. ನಿಧಾನವಾಗಿ ಆರಂಭಿಸಿ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿ ವಾರ ಸ್ವಲ್ಪ ಸ್ವಲ್ಪವೇ ಹೆಚ್ಚಿಸಿ.
ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾಹಿತಿಗಾಗಿ ಮತ್ತು ವೆಸ್ಟಿಬ್ಯುಲರ್ ಪುನರ್ವಸತಿ ವ್ಯಾಯಾಮಗಳ ವಿವರವಾದ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿಗಾಗಿ, ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ Vestibular Disorders Association (vestibular.org) ಜಾಲತಾಣವನ್ನು ನೋಡಬಹುದು.
ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ 2-4 ವಾರಗಳ ನಿರಂತರ ಅಭ್ಯಾಸದ ನಂತರ ಸಮತೋಲನದಲ್ಲಿ ಸುಧಾರಣೆ ಕಾಣಬಹುದು. ಆದರೆ ಫಲಿತಾಂಶ ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸುಧಾರಣೆ ಕಾಣದಿದ್ದರೆ ಅಥವಾ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಹೆಚ್ಚಾದರೆ ವೈದ್ಯರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿ.
ಪ್ರತಿದಿನ ಒಂದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಸ್ವಲ್ಪ ಸ್ವಲ್ಪವೇ ವ್ಯಾಯಾಮ ಮಾಡುವುದು ಒಟ್ಟಿಗೇ ಹೆಚ್ಚು ಮಾಡುವುದಕ್ಕಿಂತ ಉತ್ತಮ ಫಲಿತಾಂಶ ನೀಡುತ್ತದೆ. ವ್ಯಾಯಾಮದ ವೇಳೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆ ಸಹಜ, ಆದರೆ ತೀವ್ರ ಚಕ್ಕರ್ ಅಥವಾ ವಾಂತಿ ಬಂದರೆ ನಿಲ್ಲಿಸಿ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆಯಿರಿ. ಒಂದು ಡೈರಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಗತಿ ಬರೆದಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವುದರಿಂದ ವೈದ್ಯರಿಗೆ ಮುಂದಿನ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ನಿರ್ಧರಿಸಲು ಸಹಾಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಕುಟುಂಬ ಸದಸ್ಯರ ಬೆಂಬಲ ಮತ್ತು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹವೂ ನಿರಂತರ ಅಭ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ಸಹಾಯಕವಾಗುತ್ತದೆ. ಸಾಧ್ಯವಾದಷ್ಟು, ಮೊದಲ ಒಂದೆರಡು ವಾರ ಯಾರಾದರೂ ಜೊತೆಗಿದ್ದು ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮಾಡುವುದು ಸೂಕ್ತ. ಇದರಿಂದ ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಬೀಳುವ ಭಯ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ, ಇದು ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಚೇತರಿಕೆಗೆ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ.
ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸೂಚನೆ: ಈ ಲೇಖನವು ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕಾಗಿ ಮಾತ್ರ. ವ್ಯಾಯಾಮದ ವೇಳೆ ತೀವ್ರ ಅಸ್ಥಿರತೆ, ಕೇಳುವಿಕೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗುವುದು, ಅಥವಾ ನರಸಂಬಂಧಿತ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಂಡರೆ ತಕ್ಷಣ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಅಗತ್ಯ.
Read next — from Dr. Porwal's vertigo library