ಆತಂಕ ಮತ್ತು ತಲೆ ತಿರುಗುವಿಕೆ ಅನೇಕ ರೋಗಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಕ್ಕೊಂದು ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿರಬಹುದು. ಕೆಲವರು “ನನಗೆ ಕಿವಿಯ ಸಮಸ್ಯೆ ಏನೂ ಇಲ್ಲ, ಆದರೆ ಜನಸಮೂಹದಲ್ಲಿ, ಕೆಲಸದ ಒತ್ತಡದಲ್ಲಿ, ಅಥವಾ ಹೆದರಿಕೆಯ ನಂತರ ತಲೆ ತಿರುಗುತ್ತದೆ” ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ತಲೆ ತಿರುಗುವಿಕೆಯೂ ಆತಂಕದಿಂದ ಬರುವುದಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ಕೆಲವರಲ್ಲಿ ಮಾನಸಿಕ ಒತ್ತಡ ದೇಹದ ಸಮತೋಲನ ಅನುಭವವನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಅಸ್ವಸ್ಥಗೊಳಿಸಬಹುದು.
ನಾನು ಕ್ಲಿನಿಕ್ನಲ್ಲಿ ಮೊದಲಿಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸುವುದು ಏನೆಂದರೆ, ಆತಂಕ ಮತ್ತು ತಲೆ ತಿರುಗುವಿಕೆ ನಡುವೆ ಸಂಬಂಧ ಇರಬಹುದು; ಆದರೆ ಅದಕ್ಕೂ ಮೊದಲು BPPV, ಒಳಕಿವಿ ಸಮಸ್ಯೆ, ಮೈಗ್ರೇನ್, ರಕ್ತದ ಒತ್ತಡ, ಅಥವಾ ಬೇರೆ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಕಾರಣವಿದೆಯೇ ಎಂದು ನೋಡಬೇಕು. ಸರಿಯಾದ ಕಾರಣ ಗೊತ್ತಾದರೆ ಅನಗತ್ಯ ಭಯವೂ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ, ತಪ್ಪಾದ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯೂ ತಪ್ಪುತ್ತದೆ.
ವಿಷಯ ಸೂಚಿ
ಆತಂಕ ಮತ್ತು ತಲೆ ತಿರುಗುವಿಕೆ ಸಂಬಂಧ ಏನು?
ಆತಂಕ ಹೆಚ್ಚಾದಾಗ ದೇಹ “ಎಚ್ಚರ ಸ್ಥಿತಿ”ಯಲ್ಲಿ ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಆಗ ಉಸಿರಾಟ ವೇಗವಾಗಬಹುದು, ಹೃದಯಬಡಿತ ಹೆಚ್ಚಬಹುದು, ದೇಹದಲ್ಲಿ ಗಟ್ಟಿತನವಾಗಬಹುದು, ಮತ್ತು ತಲೆ ಹಗುರವಾದಂತೆ ಅನಿಸಬಹುದು. ಕೆಲವರಿಗೆ ಇದು ನಿಜವಾದ ಸುತ್ತುವ ತಲೆ ತಿರುಗುವಿಕೆಯಂತೆ ತೋರುತ್ತದೆ; ಕೆಲವರಿಗೆ ನೆಲ ಜಾರುವಂತೆ, ಮಿದುಳಿನಲ್ಲಿ ಖಾಲಿ ಅನುಭವದಂತೆ, ಅಥವಾ ಅಸ್ಥಿರತೆ ಎಂಬಂತೆ ಕಾಣಬಹುದು.
ಹಾಗಾಗಿ ರೋಗಿಯ ಅನುಭವ ನಿಜವಾದದ್ದು, ಆದರೆ ಅದರ ಮೂಲ ಒಳಕಿವಿಯಲ್ಲೇ ಇರಬೇಕೆಂದು ಇಲ್ಲ. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ದೇಹ ಮತ್ತು ಮನಸ್ಸು ಎರಡೂ ಸೇರಿ ಈ ಅನುಭವವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ.
ಆತಂಕ ದೇಹದ ಮೇಲೆ ಹೇಗೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ?
ಆತಂಕ ಹೆಚ್ಚಾದಾಗ ಈ ರೀತಿಯ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಕಾಣಬಹುದು:
- ತೀವ್ರ ಅಥವಾ ಮೇಲ್ಮಟ್ಟದ ಉಸಿರಾಟ
- ಹೃದಯಬಡಿತ ವೇಗವಾಗುವುದು
- ಕುತ್ತಿಗೆ, ಭುಜ, ದೇಹದ ಸ್ನಾಯುಗಳಲ್ಲಿ ಗಟ್ಟಿ ಅನುಭವ
- ದೇಹದ ಪ್ರತಿ ಸಣ್ಣ ಅನುಭವದ ಮೇಲೂ ಅತಿಯಾದ ಗಮನ
- ಜನಸಂದಣಿ ಅಥವಾ ಚಲನೆಯಿರುವ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆ
ಈ ಕಾರಣದಿಂದ ಕೆಲವರಿಗೆ ಮಾಲ್, ದೇವಾಲಯ, ಕಚೇರಿ, ಟ್ರಾಫಿಕ್, ಅಥವಾ ಜನಸಂದಣಿಯ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ತಲೆ ತಿರುಗುವಿಕೆ ಹೆಚ್ಚು ಅನಿಸುತ್ತದೆ.
PPPD ಮತ್ತು ನಿರಂತರ ಅಸ್ಥಿರತೆ
ಕೆಲ ರೋಗಿಗಳಲ್ಲಿ ದಿನವಿಡೀ ಸ್ವಲ್ಪ ತೇಲುತ್ತಿರುವ ಅನುಭವ, ನಿಂತಾಗ ಅಸ್ಥಿರತೆ, ಜನಸಂದಣಿಯಲ್ಲಿ ತೊಂದರೆ, ಅಥವಾ ಚಲಿಸುವ ದೃಶ್ಯ ನೋಡಿದಾಗ ತಲೆ ತಿರುಗುವಿಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗುವುದು ಕಂಡುಬರಬಹುದು. ಇದು PPPD ಎನ್ನುವ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಹೊಂದಿಕೆಯಾಗಬಹುದು.
PPPD ಇದ್ದವರು “ನನ್ನ ತಲೆ ಯಾವಾಗಲೂ ಸ್ವಲ್ಪ ಹಗುರವಾಗಿದೆ” ಅಥವಾ “ನಾನು ಸರಿಯಾಗಿ ಸಮತೋಲನದಲ್ಲಿಲ್ಲ” ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಮಾನಸಿಕ ಅಂಶದ ಜೊತೆ ಸೇರಿಕೊಂಡಿದ್ದರೂ, ರೋಗಿಯ ಅನುಭವ ಕಲ್ಪನೆಯಲ್ಲ.
ಇತರೆ ಕಾರಣಗಳಿಂದ ಇದು ಹೇಗೆ ಭಿನ್ನ?
ಪ್ರತಿ ತಲೆ ತಿರುಗುವಿಕೆಯನ್ನೂ ಆತಂಕಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಹೊರೆ ಹಾಕಲು ಆಗುವುದಿಲ್ಲ. ಕೆಳಗಿನ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಇದ್ದರೆ ಬೇರೆ ಕಾರಣಗಳ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇರುತ್ತದೆ:
- ಹಾಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ತಿರುಗಿದಾಗ ಕೆಲ ಸೆಕೆಂಡ್ಗಳಿಗೆ ಸುತ್ತುವ ತಲೆ ತಿರುಗುವಿಕೆ – BPPV ಸಾಧ್ಯತೆ
- ಕಿವಿಯಲ್ಲಿ ಶಬ್ದ ಅಥವಾ ಕೇಳುವಿಕೆಯ ಕಡಿಮೆ – ಒಳಕಿವಿ ಕಾರಣ
- ತಲೆನೋವು, ಬೆಳಕು/ಶಬ್ದಕ್ಕೆ ಅಸಹ್ಯ – vestibular migraine
- ಹೊಸ ದುರ್ಬಲತೆ, ಮಾತಿನಲ್ಲಿ ತೊಂದರೆ, ದೃಷ್ಟಿ ಬದಲಾವಣೆ – ತುರ್ತು ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಅಗತ್ಯ
ಹೀಗಾಗಿ ಸರಿಯಾದ ಪರೀಕ್ಷೆ ಇಲ್ಲದೆ “ಇದು ಟೆನ್ಷನ್ ಮಾತ್ರ” ಎಂದು ಹೇಳುವುದು ಸುರಕ್ಷಿತ ಕ್ರಮವಲ್ಲ.
ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ವಹಣೆ
ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಕಾರಣದ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಆತಂಕ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಈ ವಿಧಾನಗಳು ಸಹಾಯ ಮಾಡಬಹುದು:
- ಉಸಿರಾಟ ನಿಯಂತ್ರಣ ಅಭ್ಯಾಸ
- ನಿಯಮಿತ ನಿದ್ರೆ ಮತ್ತು ಊಟದ ಕ್ರಮ
- ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಪ್ರಚೋದಿಸುವ triggerಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದು
- ಅಗತ್ಯವಿದ್ದರೆ CBT ಮುಂತಾದ ಮನೋವೈದ್ಯಕೀಯ ನೆರವು
- ಕೆಲವರಿಗೆ ವೈದ್ಯರು ಸೂಚಿಸುವ ಔಷಧೋಪಚಾರ
ಕೆಲವರಲ್ಲಿ ಸಮತೋಲನ ವ್ಯಾಯಾಮ ಮತ್ತು ಆತಂಕ ನಿರ್ವಹಣೆ ಎರಡನ್ನೂ ಸೇರಿಸಿ ಮಾಡಿದಾಗ ಉತ್ತಮ ಫಲಿತಾಂಶ ಸಿಗುತ್ತದೆ.
ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
ಆತಂಕ ಮಾತ್ರದಿಂದಲೇ ತಲೆ ತಿರುಗುವಿಕೆ ಬರಬಹುದಾ?
ಹೌದು, ಕೆಲವರಲ್ಲಿ ಸಾಧ್ಯ. ಆದರೆ ಮೊದಲು ಬೇರೆ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಕಾರಣವಿಲ್ಲವೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು.
ಇದು “ಕಲ್ಪನೆ”ಯ ತಲೆ ತಿರುಗುವಿಕೆಯೇ?
ಇಲ್ಲ. ರೋಗಿಗೆ ಅನುಭವವಾಗುವ ತೊಂದರೆ ನಿಜವಾದದ್ದು. ಅದರ ಮೂಲ ದೇಹ ಮತ್ತು ಮನಸ್ಸಿನ ಸಂಯೋಜನೆಯಾಗಿರಬಹುದು.
ಇದಕ್ಕೆ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಇದೆಯಾ?
ಹೌದು. ಸರಿಯಾದ diagnosis, trigger control, counselling, ಮತ್ತು ಅಗತ್ಯವಿದ್ದರೆ ಔಷಧದಿಂದ ಬಹಳಷ್ಟು ಸುಧಾರಣೆ ಸಾಧ್ಯ.
ದಿನನಿತ್ಯದ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ಇರುವುದರಿಂದ ಆತಂಕ ಮತ್ತು ತಲೆ ತಿರುಗುವಿಕೆ ನಿಂದ ಆಗುವ ತೊಂದರೆ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಬಹುದು. ಹಠಾತ್ ಚಲನೆ ತಪ್ಪಿಸಿ, ಸಾಕಷ್ಟು ನೀರು ಕುಡಿಯಿರಿ, ಮತ್ತು ಸಾಕಷ್ಟು ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆಯಿರಿ. ರೋಗಲಕ್ಷಣಗಳು ಪದೇ ಪದೇ ಬಂದರೆ ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚಾದರೆ ಅದನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ವೈದ್ಯರೊಂದಿಗೆ ಚರ್ಚಿಸುವುದು ಒಳ್ಳೆಯದು.
ನಿದ್ರೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಪಡೆಯುವುದು, ಕೆಫೀನ್ ಮತ್ತು ಮದ್ಯದ ಪ್ರಮಾಣ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದು, ಮತ್ತು ಒತ್ತಡ ನಿರ್ವಹಣೆ ಕೂಡ ರೋಗಲಕ್ಷಣಗಳ ಆವರ್ತನ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಬಹುದು. ಮನೆಯವರಿಗೆ ನಿಮ್ಮ ರೋಗಲಕ್ಷಣಗಳ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿಸುವುದರಿಂದ ಅಗತ್ಯವಿದ್ದಾಗ ತಕ್ಷಣ ಸಹಾಯ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ಸಣ್ಣ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ಪ್ರಯೋಜನ ನೀಡಬಲ್ಲವು.
ಪ್ರಯಾಣ ಅಥವಾ ಕೆಲಸದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ರೋಗಲಕ್ಷಣ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರೆ, ತಕ್ಷಣ ಸುರಕ್ಷಿತ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳಿ ಅಥವಾ ಮಲಗಿಕೊಳ್ಳಿ ಮತ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಸುಧಾರಿಸುವವರೆಗೆ ಕಾಯಿರಿ. ಒಂಟಿಯಾಗಿ ಇರುವಾಗ ಇಂತಹ ಲಕ್ಷಣ ಕಂಡರೆ ಹತ್ತಿರದವರಿಗೆ ತಿಳಿಸುವುದು ಸುರಕ್ಷಿತ.
ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ರೋಗಿಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ಸ್ವಯಂ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಿಂತ ವೈದ್ಯರ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಸೂಕ್ತ ಚಿಕಿತ್ಸಾ ಯೋಜನೆ ಪಡೆಯುವುದು ಉತ್ತಮ ಫಲಿತಾಂಶ ನೀಡುತ್ತದೆ.
ಇದು ಎಷ್ಟು ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಗುಣವಾಗಬಹುದು?
ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರಲ್ಲಿ ಇದು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಸಮಯ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು, ಆದರೆ ಸರಿಯಾದ ಕಾರಣ ಪತ್ತೆ ಮತ್ತು ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಿಂದ ಹೆಚ್ಚಿನವರಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹ ಸುಧಾರಣೆ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.
ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ ಮಾಹಿತಿಗಾಗಿ ಅಮೆರಿಕದ MedlinePlus (NIH) ಜಾಲತಾಣವನ್ನು ನೋಡಬಹುದು.
ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಆತಂಕ ಮತ್ತು ತಲೆ ತಿರುಗುವಿಕೆ ಬಗ್ಗೆ ಸರಿಯಾದ ಮಾಹಿತಿ ಮತ್ತು ಸಕಾಲಿಕ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಲಹೆ ಪಡೆಯುವುದು ಸುರಕ್ಷಿತ ಮತ್ತು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗೆ ಮುಖ್ಯ. ಯಾವುದೇ ಅನುಮಾನ ಬಂದರೆ ನಿಮ್ಮ ವೈದ್ಯರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲು ಹಿಂಜರಿಯಬೇಡಿ. ಸರಿಯಾದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವೈದ್ಯಕೀಯ ನೆರವು ಪಡೆಯುವುದರಿಂದ ದೀರ್ಘಕಾಲದ ತೊಂದರೆಗಳನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಬಹುದು.
ಸಂಬಂಧಿತ ಓದು:
ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸೂಚನೆ: ಈ ಲೇಖನವು ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕಾಗಿ ಮಾತ್ರ. ತಲೆ ತಿರುಗುವಿಕೆಗೆ ಜೊತೆಗೆ ದುರ್ಬಲತೆ, ಮಾತಿನ ತೊಂದರೆ, ಕಿವಿ ಕೇಳಿಸದೇ ಹೋಗುವುದು, ಮಂಗಲ ದೃಷ್ಟಿ, ಅಥವಾ ಮೂರ್ಛೆ ಇದ್ದರೆ ತಕ್ಷಣ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಮಾಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ.
Read next — from Dr. Porwal's vertigo library